Rząd przyjął projekt: raportowanie ESG obejmie o 90 proc. mniej firm
Obowiązek raportowania ESG ma dotyczyć tylko największych przedsiębiorstw. Mniejsze firmy mają dostać ochronę przed nadmiarowymi pytaniami kontrahentów. Projekt nie zmienia jednak oczekiwań banków wobec kredytobiorców.
Rada Ministrów przyjęła we wtorek 20 października projekt nowelizacji ustawy o rachunkowości. Wdraża on unijną dyrektywę 2026/470 z pakietu uproszczeń „Omnibus I”. Raportowanie ESG, czyli sprawozdawczość o wpływie firmy na środowisko, sprawy społeczne i ład korporacyjny, ma objąć wyłącznie firmy i grupy kapitałowe spełniające dwa warunki. Muszą przez dwa kolejne lata obrotowe zatrudniać ponad 1000 osób i mieć ponad 1,9 mld zł rocznych przychodów netto ze sprzedaży. Według Kancelarii Prezesa Rady Ministrów i Ministerstwa Finansów obowiązek obejmie o około 90 proc. mniej podmiotów, niż zakładały dotychczasowe przepisy.
Projekt ogranicza też dane, których raportujące firmy mogą żądać od mniejszych kontrahentów. Od partnerów zatrudniających nie więcej niż 1000 osób nie będą mogły wymagać informacji wykraczających poza dobrowolny standard raportowania. Dla firm do 10 pracowników ten zakres jest jeszcze węższy. Z opracowania PCDK wynika, że o dodatkowe dane nadal wolno pytać. Taką prośbę trzeba jednak wyraźnie oznaczyć, a mniejsza firma może odmówić.
Raporty będą mogły pomijać tajemnice przedsiębiorstwa, informacje niejawne, dane wrażliwe oraz wiedzę techniczną i wyniki innowacji. Badanie raportów przez biegłego zostaje na obecnym poziomie ograniczonej pewności (limited assurance). Nowe zasady obejmą pierwszy rok obrotowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2026 r. W firmach, w których rok obrotowy pokrywa się z kalendarzowym, dotyczy to raportów za 2027 rok.
Węższy obowiązek ustawowy nie zmienia wymagań banków. Od 11 stycznia 2026 r. wytyczne EBA (Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego) nakazują dużym bankom w UE uwzględniać ryzyka klimatyczne, środowiskowe i społeczne przy ocenie kredytobiorców. Mniejsze banki mają na to czas do 11 stycznia 2027 r. Opracowania branżowe, m.in. LR.org.pl, wskazują, że duzi odbiorcy wpisują też wymogi ESG do umów z dostawcami.
Z raportu Grant Thornton wynika, że za 2025 rok sprawozdania ESG opublikowały 102 z 407 spółek notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie (25 proc.). Rok wcześniej zrobiły to 154 spółki (38 proc.).
Firmy, które wypadną z obowiązku, mogą nadal potrzebować danych ESG w rozmowach z bankiem i z kluczowymi odbiorcami.