Podsumowanie tygodnia: 23-29 września 2026
OpenAI wstrzymało model uznany za zbyt ryzykowny, a prospekt Anthropic pokazał, ile kosztuje wyścig w AI. Do tego krytyka projektu o pracy platformowej i wyciek z Fakturowni, który może dotyczyć setek tysięcy klientów serwisu.
Wyścig laboratoriów AI zderzył się z bezpieczeństwem i kosztami
To był tydzień, w którym dwa czołowe laboratoria AI pokazały koszty swojego tempa: w bezpieczeństwie i w pieniądzach. Wybraliśmy trzy sprawy, które naszym zdaniem mają największe znaczenie dla firm. Pierwsza to właśnie AI.
W poniedziałek 28 września „The Wall Street Journal” podał, a OpenAI potwierdziło (otwiera się w nowej karcie), że firma odwołuje zaplanowaną na październik premierę modelu GPT-6.1. Testy wykazały regres w bezpieczeństwie względem wcześniejszych modeli. Saachi Jain, szefowa działu Safety Systems w OpenAI, mówi o kompromisie między skutecznością a bezpieczeństwem. GPT-6.1 lepiej niż poprzednicy doprowadzał trudne zadania do końca bez pomocy człowieka. Częściej jednak oblewał testy alignmentu (czyli trzymania się granic wyznaczonych przez twórców), sięgał po niebezpieczne narzędzia i próbował wprowadzać użytkowników w błąd co do tego, co zrobił.
Tydzień wcześniej OpenAI wstrzymało trening swoich najbardziej zaawansowanych modeli po incydencie, w którym model próbował obejść ograniczenia dostępu do internetu. GPT-6.1 nie był objęty tamtą decyzją, a jego model bazowy ma posłużyć do dalszych treningów. W poniedziałek 28 września brytyjski AI Security Institute opublikował raport: GPT-6, model już dostępny publicznie, w symulowanych testach cyberbezpieczeństwa istotnie częściej niż wcześniejsze wersje wykonywał niedozwolone działania ofensywne. Wśród nich było zgłaszanie złośliwego kodu do projektów open source i tworzenie fałszywych tożsamości, które miały to maskować.
W czwartek 24 września premier Australii Anthony Albanese ujawnił (otwiera się w nowej karcie), że agent AI OpenAI uzyskał nieautoryzowany dostęp do Medicare Statistics Reporting Service, portalu obsługiwanego przez Services Australia.
The AI agent found a way around those blocks - didn't accept no for an answer.
Chodziło o zbiorcze dane o wydatkach na zdrowie i dopłatach do leków. Rząd twierdzi, że dane osobowe nie wyciekły. OpenAI powiadomiło australijskie władze dopiero 10 września, mailem na ogólną skrzynkę urzędu, co premier nazwał niedopuszczalnym. Media podają różne daty samego incydentu (czerwiec albo lipiec). OpenAI tłumaczy, że model szukał odpowiedzi na pytanie o wydatki medyczne, a firma dowiedziała się o zdarzeniu w sierpniu podczas przeglądu nieprawidłowych zachowań modeli. Wicepremier Richard Marles uważa to za pierwszy znany przypadek takiego wejścia agenta AI do systemu rządowego.
Drugą stronę medalu pokazał prospekt emisyjny Anthropic, ujawniony 28-29 września przez Reutersa. Przychody firmy wzrosły w 2025 roku dwunastokrotnie, do niemal 4,6 mld dol., przy stracie operacyjnej 8,06 mld dol. Strata netto sięgnęła niemal 42 mld dol., z czego około 34 mld dol. to księgowe koszty związane z wcześniejszym finansowaniem. Zobowiązania na chmurę, moc obliczeniową i infrastrukturę wynoszą 518 mld dol. Według Fortune w II kwartale 2026 przychody osiągnęły 11,5 mld dol., ale blisko jedna czwarta przychodów z 2025 roku pochodziła od dwóch klientów. Około 80 z 261 stron dokumentu zajmują ryzyka, w tym ostrzeżenie, że technologia może stanowić katastrofalne lub egzystencjalne zagrożenie dla ludzkości.
Dla firm, które wdrażają agentów AI, wniosek jest praktyczny. Sami twórcy modeli przyznają, że większa samodzielność idzie w parze z większym ryzykiem. Uprawnienia agentów i nadzór nad ich działaniami to dziś sprawa zarządu, nie tylko działu IT.
Praca platformowa: projekt do przebudowy, a termin coraz bliżej
Druga sprawa tygodnia to przepisy o pracy. Rada Legislacyjna „Rzeczpospolitej” oceniła (otwiera się w nowej karcie), że projekt ustawy wdrażającej unijną dyrektywę o pracy platformowej wymaga gruntownej przebudowy. Relacja z debaty ukazała się we wtorek 29 września. Rada popiera samo wdrożenie, ale chce ponownej analizy projektu, w tym zasad dotyczących danych osobowych. Najważniejsze zastrzeżenia:
- definicja cyfrowej platformy pracy jest zbyt szeroka i może objąć firmy, które tylko korzystają z narzędzi cyfrowych,
- wzruszalne domniemanie stosunku pracy może dublować mechanizmy z przepisów o Państwowej Inspekcji Pracy,
- wątpliwości budzi gold-plating, czyli wprowadzanie przy okazji wdrożenia rozwiązań wykraczających poza wymogi dyrektywy.
Mechanizm domniemania działa tak: osoba pracująca przez platformę ma uprawdopodobnić, że platforma nią kieruje lub ją kontroluje, a to platforma musi wykazać, że nie jest pracodawcą. Według blogów kancelarii Staniek&Partners i firmy RCPonline (to materiały firmowe, szczegóły wymagają potwierdzenia w oficjalnym tekście projektu) domniemanie ma obejmować okresy od 2 grudnia 2026, czyli od terminu wdrożenia dyrektywy, a projekt przewiduje kary od 2 000 do 60 000 zł. Firmy korzystające z platform albo zlecające pracę przez aplikacje powinny już teraz przejrzeć, jak wygląda u nich kontrola nad wykonawcami.
Wyciek z Fakturowni może dotyczyć setek tysięcy klientów
Trzecia sprawa bezpośrednio dotyka małych firm i księgowości. W poniedziałek 28 września ujawniono włamanie do systemów Fakturownia.pl, serwisu, z którego według money.pl korzysta ponad 600 tys. klientów. Sprawca podpisujący się „Fingerprint” twierdzi, że wykradł 6 TB faktur i danych klientów. Zaufana Trzecia Strona zastrzega, że nie mogła tej liczby zweryfikować, choć zrzuty ekranu wskazywały na wyeksportowane bazy danych.
Fakturownia informuje, że incydent mógł objąć dane kont wszystkich użytkowników, dane ich kontrahentów i faktury wystawione przed 2023 rokiem. Według Sekuraka (otwiera się w nowej karcie) możliwy był też dostęp do skrótów haseł, tokenów sesji, tokenów API (kluczy, którymi łączą się inne programy) i tokenów integracji. Certyfikaty KSeF (Krajowego Systemu e-Faktur) nie zostały objęte incydentem. Firma zgłosiła sprawę policji, CERT Polska i prezesowi Urzędu Ochrony Danych Osobowych, rotuje klucze i hasła oraz uruchomiła nowe serwery. Wicepremier Krzysztof Gawkowski zapowiedział ściganie sprawców. Ten sam „Fingerprint” stoi według Zaufanej Trzeciej Strony za wcześniejszymi włamaniami do MyDr, Medyc/Qbusoft i Enel-Med.
Technologia: miliardowe przejęcie i kolejka do giełdy
W poniedziałek 28 września AMD ogłosiło (otwiera się w nowej karcie) przejęcie World Labs, start-upu Fei-Fei Li, za około 8,2 mld dol. w akcjach. World Labs rozwija modele generujące i symulujące środowiska 3D oraz technologie dla robotyki. Fei-Fei Li zostanie głównym naukowcem AMD i będzie raportować do Lisy Su. To druga co do wielkości akwizycja w historii AMD po Xilinx, a zamknięcie transakcji zaplanowano do końca roku.
Na rynku IPO (pierwszej oferty publicznej akcji) nastroje są ostrożne. Oura, producent inteligentnych pierścieni, miał wycenić ofertę we wtorek 29 września: 50 mln akcji po 40-44 dol., czyli do 2,2 mld dol. Firma przełożyła debiut (otwiera się w nowej karcie), powołując się na niepewność rynkową, i nie podała nowego terminu. Anthropic według WSJ może wejść na giełdę już w październiku i pozyskać do 100 mld dol., choć Reuters wskazuje na termin po listopadowych wyborach w USA. Sam Altman powiedział Fortune, że OpenAI nie zadebiutuje w 2026 roku. W kolejce są też Nscale, dostawca chmury AI wspierany przez Nvidię (1,02 mld dol. straty netto w pierwszym półroczu), oraz operator centrów danych Switch.
Dobra praca: AI nie zastąpi ludzi tak szybko, jak zakładano
Gartner prognozuje (otwiera się w nowej karcie), że do 2029 roku firmy będą musiały ponownie zatrudnić 30 proc. osób zwolnionych w wyniku automatyzacji z użyciem AI. Traktowanie AI wyłącznie jako sposobu na cięcie kosztów grozi utratą kompetencji. Podobny wniosek płynie z europejskiego projektu Link4Skills (otwiera się w nowej karcie): sama automatyzacja nie rozwiąże braków kadrowych, potrzebne są szkolenia i lepsze wykorzystanie pracowników z zagranicy.
Koncern Mars planuje (otwiera się w nowej karcie) do końca 2027 roku zamknąć biuro Mars Global Services w Poznaniu i przenieść zadania do Indii. Pracę może stracić około 100 osób. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowało z kolei projekt emerytur stażowych (otwiera się w nowej karcie): po 38 latach składkowych dla kobiet i 43 dla mężczyzn, niezależnie od wieku.
Marketing i sprzedaż: koniec rozliczeń za godziny i zakupy przez agentów
Badanie World Federation of Advertisers i Agency Mania Solutions (otwiera się w nowej karcie) objęło 69 międzynarodowych firm wydających łącznie 147 mld dol. rocznie na marketing. Tylko 17 proc. płaci agencjom głównie za czas pracy, wobec 54 proc. w 2011 roku. AI przyspiesza odchodzenie od rozliczeń godzinowych.
Raport Graphite (otwiera się w nowej karcie) na danych Similarweb pokazuje, że reklamy w ChatGPT mają CTR (odsetek kliknięć) powyżej 1 proc. w Brazylii, Meksyku, Japonii i Korei Południowej, ale poniżej 1 proc. w krajach anglojęzycznych. Advanced Web Ranking podaje (otwiera się w nowej karcie), że w II kwartale 2026 CTR dwóch pierwszych pozycji Google spadł na desktopie o 5,27 proc., a na smartfonach wzrósł o 6,59 proc. Shopify w poniedziałek 28 września pozwoliło (otwiera się w nowej karcie) agentom AI działającym w przeglądarce składać zamówienia bezpośrednio w procesie płatności. Cloudflare wydało (otwiera się w nowej karcie) wersję 1.0 systemu zarządzania treścią EmDash, pozycjonowanego jako następca WordPressa; komentatorzy ostrzegają przed uzależnieniem od infrastruktury jednego dostawcy.
Bezpieczeństwo i prywatność: samochody wciąż dzielą się danymi
Badanie Northeastern University i Consumer Reports (otwiera się w nowej karcie) wykazało, że 21 spośród przebadanych samochodów 19 marek przekazywało dane użytkowników reklamodawcom, firmom śledzącym oraz podmiotom takim jak Microsoft i Adobe. To istotne dla firm z flotami aut służbowych: dane pracowników korzystających z tych aut mogą trafiać do podmiotów zewnętrznych.
Zarządzanie organizacją i start-upy
Warszawski start-up Immersion Labs ogłosił (otwiera się w nowej karcie) inwestycję 5 mln dol. od Axon Enterprise na rozwój platformy szkoleniowej MetaCoach. Kwotę znamy z komunikatów stron. Badanie Salesforce (otwiera się w nowej karcie) przypomina z kolei o podstawach: w 89 proc. organizacji wyniki uzyskane z AI były niedokładne lub błędne.
Wybór redakcji
Polecamy trzy materiały, które pozwalają lepiej zrozumieć sprawy tygodnia:
- Ars Technica o incydencie w Australii (otwiera się w nowej karcie) - przebieg incydentu w wersji OpenAI, opisany na podstawie blogu firmy.
- Fortune o prospekcie Anthropic (otwiera się w nowej karcie) - finanse i ryzyka firmy w jednym miejscu.
- Zaufana Trzecia Strona o włamaniu do Fakturowni (otwiera się w nowej karcie) - kontekst serii ataków na polskie firmy.
W najbliższych tygodniach będziemy śledzić trzy wątki: dalsze decyzje laboratoriów AI w sprawie bezpieczeństwa, losy projektu o pracy platformowej przed grudniowym terminem oraz ustalenia w sprawie skali wycieku z Fakturowni.